Totaal gedraaid: Geen openheid en vooral niets van het verleden willen leren!

2010.07.15

Raadsvergadering

Rapporten Bergse Haven

Constatering dat rapport Rekenkamer gedeeltelijk openbaar kan worden/onder voorbehoud openbaar kan worden/geheim moet blijven

En dan stel ik de vraag: Waar staan we nu?

D66 concludeert dat we zitten met een (geheim) rapport van de rekenkamer dat volgens het college en de coalitiepartijen niet deugt èn met een onvolledig rapport van Deloitte dat alleen feiten maar geen enkele conclusie bevat.

Bovendien, we zijn een jaar en twee rapporten verder en  nog altijd heeft geen hoor- en wederhoor plaatsgevonden.

De vervolgvraag is dan ook:

Hoe kunnen we op basis van rapporten die resp. als ondeugdelijk en onvolledig worden gekwalificeerd tot juiste conclusies en verbeterpunten komen? Hoe kun je tot verbeterpunten komen, wanneer je niet weet wat wel en niet waar is. Het college meent met een lijstje van verbeterpunten de zaak verder te kunnen afdoen. Hoe kun je zo’n lijstje maken op basis van twee onvolledige rapporten?

D66 mist een essentieel element, als het gaat om de waarheidsvinding, om het boven tafel krijgen van alle feiten om zo tot onderbouwde verbeterpunten te komen.

Hoor en wederhoor zijn essentieel om tot waarheidsvinding te komen.

Daarom pleit D66 voor een raadsenquête in afgeslankte vorm die snel en tegen beperkte kosten gerealiseerd kan worden:  een raadsenquête die zich uitsluitend richt op hoor- en wederhoor onder ede.

We hebben twee rapporten die veel geld hebben gekost.  Daar moeten we zonder meer gebruik van maken waarbij de daarin geconstateerde feiten worden aangevuld met de getuigenverhoren.

Pas dan kun je de feiten in de juiste context plaatsen.

Pas dan kun je tot een gewogen eindoordeel komen en alleen op basis daarvan kun je verbeterpunten formuleren.

Niet voor niets citeert de formateur van de huidige coalitie, in zijn warm aanbevolen meest recente boek, de ware woorden van Albert Einstein:

Een probleem kan niet worden opgelost met dezelfde

denkwijze als die ook tot het probleem heeft geleid.

Laten we het lijstje verbeterpunten zoals door het college in de beantwoording is toegelicht eens onder de loep nemen:

1. Het college zegt geen geloof meer te hebben in marktpartijen. Dat is natuurlijk makkelijk gezegd, maar je zult ze in het vervolg van het project wel nodig hebben. Je moet er alleen heel anders mee omgaan. (Hoe ... dat zal je pas kunnen bepalen, wanneer je alle voorgaande betrokkenen  hebt gehoord).

2. Het college belooft anders om te gaan met risicomanagement, door planning & control en risicomonitoring. Een open deur ... natuurlijk zet je die instrumenten in, dat doe je ook al bij kleinere projecten. Maar waaróm heeft het niet op een deugdelijke manier plaatsgevonden?

Hoe kun je lering trekken uit de fouten, wanneer je niet precies weet wát er fout is gegaan. En dát willen wij horen, zowel van bestuurders als ambtenaren.

3. Het college zegt betere contractafspraken te willen maken over de afname van gronden, maar moet je dan niet eerst weten wát er fout is gegaan en hóe dat zo kon komen.

4. De maatvoeringscheck. Ook hier geldt: hoe bestaat het dat die tóen niet plaatsvond. Waarom gebeurde dat niet? En welke garantie heb je dat er dit keer wel realistische bouwvolumes worden gehanteerd op basis van actuele prognoses.

5. Het college belooft de informatievoorziening van het college naar de raad te gaan verscherpen maar wat verstaat u onder verscherping? In de periode 2006-2008 werd bij voortduring door de raad om informatie gevraagd, en toch werd die niet gegeven! Hoe gaat u de houding veranderen die past bij een open info-voorziening als u vooralsnog totaal niet van plan bent openheid van zaken te geven.

Welke waarborg hebben we, dat men niet in dezelfde valkuil terecht komt. 

Neem nou de 70 keer dat het college heeft gesproken over de BH. Het grootste project van deze gemeente, werd niet besproken aan de hand van onderliggende stukken, werd in het college niet geagendeerd als Stand van zaken Bergse Haven, maar vormde slechts een onderdeel van een zogenaamde rondblik.

Hoe bestaat het dat dit volledig wordt toegeschreven aan het niet-functioneren van één wethouder, terwijl het collectief van het college zich toch allang had moeten afvragen waarom er niet werd gebouwd, waarom de raad zo bleef aandringen. We constateren dat men er eenvoudigweg niet bovenop zat.

Er wordt verbetering beloofd, maar al de allereerste keer gaat het mis. Zie de projectleider: met alle respect voor wethouder Linssen en diens goede bedoelingen om het project vlot te trekken, We  constateren nu al weer dat er een nieuwe projectleider is aangesteld, ongetwijfeld een zeer competent persoon, van wie we echter absoluut niet kunnen beoordelen of dit de juiste man is en of zijn organisatiestructuur wel de meest wenselijke is, We zijn niet betrokken geweest bij de selectiecriteria, noch bij de selectieprocedure.

Alle goede bedoelingen ten spijt, de huidige aanpak geeft ons niet het vertrouwen dat hier in de toekomst beter mee wordt omgegaan.

D66 heeft eenvoudigweg onvoldoende vertrouwen in een lijstje verbeterpunten, die niet zijn gebaseerd op een volledig uitgevoerde analyse.

D66 is huiverig naar de toekomst toe.

D66 voelt niets voor de zoveelste bestuurskundige kritische doorlichting van de organisatie door een extern bureau, wanneer niet eerst duidelijk is geworden waar de echte pijn zit: bijvoorbeeld welke houding, welke attitude van betrokkenen er toe heeft geleid dat het proces Bergse Haven zo desastreus is verlopen. Juist door als raad zèlf  de betrokkenen in het openbaar onder ede te horen, ontstaat inzicht op dat proces en uitzicht op een oplossing.

Laten we bovendien niet vergeten dat veel betrokkenen nog steeds deel uitmaken van het huidige bestuur en nu weer het woord voeren. Maar ook dat ambtenaren de gelegenheid krijgen zich te verantwoorden door hun verhaal te doen.

Wil mijn fractie het vertrouwen kunnen hebben dat het huidige college dit omvangrijke risicovolle project op een goede en verantwoorde manier gaat vervolgen, dan dient wat D66 betreft aan twee voorwaarden te moeten worden voldaan.  

1. We willen weten hoe bepaalde spelers geacteerd hebben, zowel bestuurlijk als ambtelijk. Precies een jaar en een dag geleden stemde de gemeenteraad unaniem in met de raadsenquete « een onderzoek met als oogmerk waarheidsvinding met het doel het creëren van leereffecten in een sfeer van een zo groot mogelijke openheid ». Laten we dat nu eerst ten uitvoer brengen. Uit de resultaten zal blijken of en op welke punten de bestuurlijke organisatie doorlichting behoeft of dat andere maatregelen noodzakelijk zijn.

2. Naar de toekomst toe wil D66 meer deskundigheid voor de raad. Wil de raad zijn controlerende taak in een complex en omvangrijk project als Bergse Haven goed kunnen vervullen, dan is daarbij ondersteuning noodzakelijk. Het betekent dat we u voorstellen – zoals we eerder deden in 2004 –een extern adviseur aan te trekken die de raad daarbij adviseert en ondersteunt. Daartoe dienen wij, samen met het CDA een motie in.

Ik wil afsluiten met een andere uitspraak uit het boek van de formateur, namelijk een van Max Planck:

Pas wanneer je de manier waarop je naar dingen kijkt verandert, veranderen de dingen waar je naar kijkt.

Max Planck

Yk/2010.07.19

Conclusie:  

 We hebben een feitenonderzoeksrapport. Maar we vinden dat je pas kunt achterhalen wat er precies is gebeurd en hoe het is gebeurd, wanneer je getuigen hebt kunnen horen 'onder ede'.

Er zijn verkeerde contracten afgesloten, in afwijking van wat de raad heeft besloten. De balans bij de risicodeling is compleet zoek.

Wil je dit soort feiten in de juiste context kunnen plaatsen, dan dien je betrokkenen te horen.

Hoe kijkt men aan tegen het in afwijking van raadsbesluiten afsluiten van contracten waarin de risico’s niet worden gedeeld maar eenzijdig bij de gemeente liggen?

Daarom hebben we de volgende motie ingediend: